Home > Nghệ thuật > Kiến trúc > Chùa Keo (Thái Bình)

Chùa Keo (Thái Bình)

Tuesday 13 February 2007

Mặt bên chùa Keo

Chùa Keo thuộc địa phận xã Duy Nhất, huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình, là quần thể di tích lịch sử văn hóa, chùa và đền thờ Thiền sư Dương Không Lộ thời Lý, người có công dựng chùa vào năm 1061.

Năm 1611 trong một trận bão lớn, nước dâng lên cao, sông Hồng bị sạt lở khiến cho chùa Keo bị sụp đổ. Đến tháng 11 năm Nhâm Thân (1632) chùa được phục dựng khang trang.

Trước đây, chùa Keo gồm 21 công trình với 157 gian, ngày nay chỉ còn 17 công trình với 128 gian, phân bố trên diện tích 2.022m2. Chùa Keo có nhiều hạng mục kiến trúc như: Tam quan, chùa Phật, điện Thánh, gác chuông, hành lang, khu tăng xá, vườn tháp… Kiến trúc nổi tiếng nhất của chùa là gác chuông gỗ.

Từ trên đê xuống qua bậc tam cấp sẽ đến một sân lát đá tảng, công trình đầu tiên là tam quan. Men theo hồ nước bên tả, hữu đến nghi môn với những bản chạm khắc gỗ tinh xảo và có giá trị nghệ thuật ở cánh cửa trung quan. Từ nghi môn, qua một sân cỏ rộng, đến khu chùa Phật, gồm chùa ông Hộ, tòa thiêu hương (ống muống hay cầu giác) và phật điện. Khu thượng điện là nơi tập trung nhiều nhất các pho tượng phật có giá trị cao của thế kỷ 17-18, đó là tượng Tuyết Sơn, La Hán, Quan Âm Bồ Tát…Nối tiếp khu thờ phật là đền thánh gồm có tòa nhà Giá Roi, tòa thiêu hương, tòa Phục quốc và hậu cung. Những đơn nguyên kiến trúc này nối với nhau tạo thành một kiểu kết cấu chữ “Công”. Sau cùng là gác chuông, có 3 tầng rất nguy nga, đồ sộ. Ngoài ra, hai dãy hành lang nối từ chùa Ông Hộ đến gác chuông, bao bọc cả khu di tích làm thành “bốn mặt tường vây kín đáo” hình thành lối kiến trúc “tiền Phật hậu Thánh” rất đặc trưng.

Hàng năm, chùa Keo diễn ra hai kỳ hội. Kỳ hội Xuân vào ngày 4 tháng Giêng (âm lịch), với các trò thi bắt vịt, ném pháp đất, thi nấu cơm…Hội Thu diễn ra vào các ngày 13,14, 15-9 (Âm lịch) diễn lại những sự tích liên quan tới đức thánh Dương Không Lộ. Ngoài tế, lễ, rước kiệu còn có các nghi thức bơi trải cận chầu thánh, múa ếch vồ…

Mặt trước chùa Keo

Trải gần 400 năm, qua nhiều lần tu bổ, tôn tạo, chùa Keo vẫn giữ nguyên bản sắc kiến trúc độc đáo từ thời Lê Trung Hưng (thế kỷ 17). Trong những năm gần đây, Nhà nước đã đầu tư khôi phục dáng vẻ uy nghiêm, bề thế của chùa Keo, nhằm bảo tồn và phát huy những giá trị di sản văn hóa cha ông đã để lại.