Trang nhà > Nhân văn > Hiếu kỳ > Hội hoa anh đào

Cherry Blossom Festival

Hội hoa anh đào

Chủ Nhật 17, Tháng Sáu 2007

Giám đốc Nha khí tượng Nhật Bản Keichi Kashivagi đã phải công khai xin lỗi vì dự báo mùa hoa anh đào ở Tokyo không phải vào ngày 21-3 mà sớm hơn 3 ngày. Ở Nhật, dự báo này được coi trọng chỉ sau dự báo động đất mà thôi. Trong 2 tuần, người dân Nhật thích tới những nơi rộ hoa anh đào - công viên, hoàng cung… và cả nghĩa địa để chơi hoa. Ảnh: Hội hoa anh đào ở Hà Nội.

Còn hội Hoa Anh Đào tại Washington D.C. bắt đầu từ năm 1909, do lòng yêu hoa của bà phu nhân tổng thống Mỹ William H. Staft hồi bấy giờ. Nhân trong một chuyến sang Nhật, bà được xem dân chúng Nhật đổ về Tokyo xem hoa Anh Đào một cách say mê. Bà nghĩ rằng lòng yêu hoa của người Nhật trong mùa hoa đào nở là nguồn hứng của tao nhân ghi lại cái đẹp của đời sống đang trôi qua. Bà ngỏ ý muốn mua hoa về trồng .

Qua ngả ngoại giao, ông thị trưởng TP Tokyo gửi sang tặng chính phủ Hoa Kỳ hơn 2000 cây giống năm 1909 nhưng có sâu phải bỏ hết. Đến năm 1912 gửi sang 3000 cây sau khi đã ương trồng cẩn thận mới thành công. Những cây này được trồng trên một khu bờ phiá bắc hồ Tidal Basin bên tả ngạn sông Potomac. Chỉ vài năm sau, cứ mỗi độ xuân về, ai qua lại khu này đã thấy những đóa hoa đào phơi phới trước gió đông.

Trong số 12 loại hoa du nhập mấy lớp đầu, du khách ngày nay chỉ còn tìm thấy hai loại chính. Yoshino có tên khoa học là Prunus Yedoensis, Kwanzan có tên khoa học là Prunus serrulata và một loại thứ ba là Akebono (Rạng Đông) ghép chiết từ các loại kia. Cây Yoshino thường mọc tỏa rộng ra chiều ngang. Khi đã trưởng thành có thể cao từ 30 tới 50 bộ. Hoa có năm cánh và tỏa hương thơm mùi hạnh nhân, khi mới nở, có màu hường nhạt và đổi ra màu trắng khi đã mãn khai. Kwanzan có cánh màu hường nhạt, cánh và đài hoa dính chùm vào nhau, hoa cũng trổ bông từng cụm. Còn Akebono trổ nụ màu hồng khi nở lại ra hoa màu tím nhạt.

Mùa đào nở sớm muộn khác nhau từng năm. Mỗi năm các chuyên viên hoa Sở Công Viên và Giải Trí (Park and Recreation) quan sát các nụ hoa và thời tiết để tiên đoán và công bố cho khách yêu hoa bốn phương. Năm nay hội hoa bắt đâù từ 24-3 đến 8-4 dương lịch.

Hội hoa anh đào bên Nhật đã có từ lâu lắm. Bên Mỹ mới bắt đầu từ năm 1935. Tại Nhật, hoa anh đào tượng trưng cho tinh thần võ sĩ đạo qua câu nói mà người Nhật thích nhắc lại: “Nếu ai có hỏi tinh thần của một người Nhật Bản đích thực thế nào, bạn hãy chỉ vào đóa hoa anh đào đang nở dưới ánh mặt trời.” (If one should inquiry you concerning the spirit of a true Japanese, point to the cherry blossom in the sun). Ai có ngờ cái tinh thần cương dũng của người kiếm sĩ Samurai lại thơ mộng đáng yêu đến thế! Thực chất của đường kiếm tuyệt luân, tiếng thét kinh hồn lại chính là vẻ yêu kiều thơm nức của đóa hoa đào đang nở.

Hội hoa anh đào kéo dài hai tuần lễ có nhiều tiết mục. Các tiết mục như thi xe hoa, nhạc diễo hành với sự tham dự của 50 Hoa hậu Tiểu Bang, triển lãm và biểu diễn kiếm thuật Samurai, triển lãm y phục và hàng dệt kimono, thưởng thức món ăn Sushi, rược Saké, đêm Hoa Thuyền. Cuộc thi Hoa Hậu Anh Đào được rất nhiều người thích. Thí sinh hoa hậu được gửi về từ các tiểu bang và quận D.C. Giây phút vui nhất là lúc hoa hậu bước lên ngôi với lễ trao vương miện có dát ngọc trai Mikimoto do thợ kim hoàn hoàng gia Nhật nạm khắc. Lễ trao vương miện năm nay được tổ chức tại nhà hàng Four Seasons Hotel bắt đầu lúc 6h30 tối ngày 4-6, giá vé vào cửa là $125 USD gồm cả bữa dạ tiệc. Cuộc biểu dương Hoa Thuyền năm nay bắt đâu hồi 8 giờ tối ngày 7-4, có các thuyền hoa đẹp nhất của Hoa Kỳ, trong đó có chiếc Hoa Thuyền dài 106 bộ mà 10 vị tổng thống gần đây đã ngự trong những ngày hội. Đặc biệt năm nay c’o sự tham dự của thuyền rồng dài 39 bộ của Trung Hoa gửi sang. Hôi Hoa Đăng sẽ sáng rực sông hồ vùng thủ đô đêm đó. Hội hoa anh đào được mở ra để mừng tình hữu nghị giữa hai dân tộc Hoa Kỳ và Nhật Bản, giữa hai nền văn hóa Mỹ và Á châu .

Xem hoa anh dào, du khách thường ưa thích vùng có nhiều cây cũ... Đi đến nơi, trước mắt tôi là những hàng cổ thụ già, gốc to xù xì, cành xoè ra giống như những cây bonsai vĩ dại. Có những cây cành vươn ra xa đến vài ba chục thước, ngọn sà xuống gần mặt hồ, nhẹ nhàng đu đưa theo gió xuân. Cứ mỗi làn gió thoảng lại có mấy cánh hoa tách rời chùm, bay thoắt lên không tựa như cánh bướm, rồi đong đưa chao đảo hạ cánh đậu trên ngọn nước chòng chành. Ngoài xa, dăm ba chiếc du thuyền nhiều màu nhặt khoan xuôi ngược.. Nước hồ xanh trong, phản chiếu bóng hoa, bóng người, mây trời, đền đài, dinh thự...

Trên bờ, dập dìu tài tử giai nhân với y phục muôn màu chen chúc đi dưới rặng hoa, chạy lượn theo bờ hồ óng ả. Phía bên kia bờ, một toà lâu đài trắng nuột lồ lộ hiện ra, đài trang, thanh nhã. Đó là đài tưởng niệm tổng thống Thomas Jefferson, cha đẻ của bản Tuyên Ngôn Độc Lập và thể chế tự do dân chủ Hoa Kỳ.

Việc xây ngôi đài này có xẩy ra một câu chuyện lý thú có liên quan đến hoa. Số là vào năm 1934, khi tổng thống Roosevelt chấp thuận dự án xây đài, vì ông rất sùng kính tổng thống Jefferson, nên theo ý ông, đài và tượng tổng thống Jefferson sẽ được kiến trúc quay mặt về hướng Tòa Bạch Ốc, từ đó ông và các vị tổng thống tương lai sẽ có thể nhìn thẳng đến tượng tổng thống Jefferson để có được những cảm hứng sáng tạo minh mẫn khi làm việc.

Khi khởi công xây vào năm 1939, có một số cây anh đào nằm trên đường nhỡn quang đó đã bị khai quang. Việc này làm cho một số người yêu hoa nổi giận, trong đó có các phu nhân trong chính phủ. Các bà rủ nhau xuống đường phản đối, còn thề rằng nếu các ông làm quá, các bà sẽ tự xích vào các thân cây mà các ông muốn chặt. Tiến sĩ David Fairchild thuộc tổng nha Lâm Viên bèn được chỉ thị cầu viện với chức quyền đối tác Nhật. Tức thời mấy ngàn cây nữa được gửi sang đền bù. Các bà hài lòng, càng ra công vun xới. Rừng anh đào xanh tốt và lan rộng mãi ra. Việc xây đài cũng tiến hành êm ả như đã dự trù.

Đài tưởng niệm tổng thống Jefferson được xây trên khu đất rộng 18 mẫu nằm trên bờ phía đông nam của hồ. Đài do kiến trúc sư John Russell Pope vẽ dưa theo kiểu đền đài thời La Mã (Roman Pantheon). Mái vòm ở giữa, được bao quanh bởi một hàng cột chạy vòng cung. Bên trong đài là bốn bức tường, trên mỗi bức có khắc một đoạn văn trích từ bản Tuyên Ngôn Độc Lập. Tường vách trong ngoài và mái đều xây và lợp bằng cẩm thạch trắng. Nền lát bằng cẩm thạch tím.

Giữa đài, tôi thấy tượng tổng thống Thomas Jefferson đứng thẳng trên một bệ cao. Tượng do nhà điêu khắc Rudolph Evans đắp khuôn, đúc bằng đồng nặng 5 tấn, cao 19 bộ, vẻ mặt bình thản mà uy nghiêm, quắc thước, mặc đại phục thời trung cổ, nút áo phù hiệu sáng ngời.

Ngắm bức tượng, tôi nghĩ đến tiểu sử, công nghiệp của ông. Ông sinh ra trong một gia đình khá giả, học trường đại học William & Mary, tốt nghiệp ngành luật; từng giữ các chức vụ nghị sĩ , rồi thống đốc tiểu bang Virginia, đại sứ tại Pháp rồi tổng trưởng ngoại giao dưới thời tổng thống George Washington. Làm phó tổng thống cho tổng thống John Adams, và đắc cử tổng thống hai nhiệm kỳ 1801 và 1809 (đối chiếu sử nước ta thì cùng thời với vua Gia Long, trị vì 1802-1820). Ông là nhà lãnh đạo chú tâm về mặt khai trí và giải phóng con người. Ngoài bản Tuyên Ngôn Độc Lập, ông cũng là người sáng lập ra trường đại học Virginia và thư viện Quốc Hội, thư viện có nhiều sách nhất trên thế giới. Chính ông là người đã khởi đầu dự thảo đạo luật đặt việc mua bán và sử dụng nô lệ ra ngoài vòng pháp luật. Nhưng phải chờ đến đời tổng thống Abraham Lincoln và sau cuộc nội chiến Nam Bắc mới hoàn tất và áp dụng được.

Đứng cạnh bức tượng, tôi nhìn thẳng ra phía trước, thấy mặt tiền toà Bạch Ốc sừng sững uy nghi. Ở đó các vị tổng thống Hoa Kỳ, nhìn về đây tìm nguồn cảm hứng để hoàn thành nhiêm vụ.

Giữa các hình ảnh đối cực như thế, tôi nhận ra sự mầu nhiệm của trái tim và bộ óc của tổng thống Jefferson, cha đẻ của nền Tự Do Dân Chủ. Tôi sung sướng vui mừng vô hạn. Hôm nay, tôi là một phần tử nhỏ bé trong biển người du ngoạn, có đủ chủng tộc, mầu da, ngôn ngữ, cội nguồn, đang hít thở không khí tự do, bình đẳng. Vạn vật xung quanh tôi như cũng cùng tâm sự.

Trên tường đá, hoa của đá là những đường cong nét thẳng của vân, được đúc kết từ ngàn vạn năm trong lòng quặng mỏ mang âm điệu tiếng gấm lời hoa của loài khoáng thạch. Trong rừng hoa, tiếng chim đang hót líu lo giai điệu, như đồng vọng cùng tiếng hoa đang nở biến thiên cung bậc theo sự chuyển sắc đổi mầu của cánh. Trên trời bồng bềnh mây nõn, đang tụ tán theo tiếng ru của gió, thấp thoáng bóng tiên mở khép xiêm y dạo khúc nghê thường. Dưới nước lung linh ảo bóng ẩn hiện thực tại cảnh sắc hình hài. Vạn vật hiện hữu ở các thể động, thực, khoáng, khí đang giao hưởng những tiếng tơ lòng vui thích với cái đẹp của thiên nhiên không có biên giới.

Nguyễn Quang