Trang nhà > Bạn đọc > Hải ngoại > Quy chế học tập thể của Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Trung Quốc

Quy chế học tập thể của Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Trung Quốc

Thứ Bảy 1, Tháng Mười 2011

Trong 10 năm kể từ Đại hội XVI Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) tới nay, Bộ Chính trị đảng đã tổ chức tất cả 74 lần học tập thể. Nội dung các buổi học này rất phong phú, bao quát nhiều lĩnh vực kinh tế, chính trị, văn hoá, xã hội, vấn đề quốc tế, quân sự, xây dựng đảng v.v...

Từ ngày 26/12/2002 tới nay đã có 142 chuyên gia, học giả Trung Quốc được mời đến giảng bài tại Trung Nam Hải, nơi đặt trụ sở Trung ương ĐCSTQ.

Nội dung học tập

Từ xưa ĐCSTQ đã có truyền thống tổ chức học tập thể nhằm mục đích thống nhất nhận thức trong ban lãnh đạo cao nhất của đảng, nhưng kể từ Đại hội XVI trở đi, chế độ học như vậy mới trở thành quy định chính thức. Trong buổi học đầu tiên ngày 26/12/2006, Tổng Bí thư Hồ Cẩm Đào nói: học tập thể “phải trở thành một chế độ lâu dài”.

Từ chương trình học tập thể của Bộ Chính trị có thể thấy nội dung học tập của các nhà lãnh đạo ĐCSTQ rất rộng rãi, phong phú. Trong đó đề tài kinh tế xuất hiện nhiều nhất: từ tình hình kinh tế thế giới đến vấn đề chuyển biến phương thức tăng trưởng kinh tế trong nước, điều chỉnh cơ cấu ngành nghề, cải cách chế độ tài chính và chế độ thuế khoá, bảo đảm an ninh kinh tế quốc gia. Pháp trị cũng là một chủ đề học tập quan trọng. Ngoài ra cũng chú trọng các chủ đề quân sự, khoa học kỹ thuật, văn hoá, giáo dục, y tế, việc làm, an sinh xã hội.

Học tập thể được coi là tín hiệu cải tiến sự lãnh đạo của đảng. Tháng 4/2008, Bộ Chính trị ĐCSTQ tổ chức học tập thể với nội dung “Nghiên cứu việc tăng tốc chuyển đổi phương thức phát triển kinh tế”. Hồi đó cuộc khủng hoảng tài chính ở Mỹ bắt đầu có dấu hiệu lan ra toàn cầu, chuyển đổi phương thức phát triển kinh tế được nhanh chóng đưa lên hàng đầu chương trình nghị sự, là nhiệm vụ chiến lược không thể trì hoãn.

Giáo sư Trác Trạch Uyên ở Trường Đảng Trung ương đã hai lần được mời vào Trung Nam Hải giảng bài cho lớp học tập thể của Bộ Chính trị. Lần thứ nhất (năm 2006), ông giảng về đề tài “Kiên trì nắm chính quyền một cách khoa học, dân chủ, theo luật pháp”. Đề tài bài thứ hai (năm 2010) là “Đẩy mạnh xây dựng nền hành chính dựa theo luật pháp, đề cao tinh thần pháp trị xã hội chủ nghĩa, phát huy tác dụng của pháp luật trong việc xúc tiến phát triển kinh tế”. GS cho rằng sự thay đổi chủ đề phản ánh tình hình quá trình pháp trị ở Trung Quốc đang được đẩy mạnh. Nếu bài thứ nhất nhấn mạnh sự thi hành cai trị dựa theo luật pháp của bản thân đảng thì bài thứ hai nhấn mạnh biện pháp bảo đảm thực hiện điều đó.

Yêu cầu cao đối với người giảng bài

Việc học tập tập thể của lãnh đạo ĐCSTQ là do Văn phòng Trung ương đảng, các ban ngành liên quan, các cơ quan nghiên cứu khoa học liên quan phối hợp thực hiện, chọn chủ đề học tập. Sau mỗi lần xác định chủ đề học, cần chọn lựa người giảng dạy.

Người được chọn làm “thầy giáo của Trung Nam Hải” phải có sự chuẩn bị bài rất chu đáo. Thông thường họ được giao nhiệm vụ ít nhất 4 tháng trước ngày giảng bài. Chuẩn bị bài xong họ phải thử giảng 3 vòng, sau đó mới được vào Trung Nam Hải giảng giải.

Theo thống kê, trong 10 năm kể từ năm 2002 tới nay đã có 142 chuyên gia-học giả từng được mời đến giảng dạy trong các lớp học tập thể của Bộ Chính trị ĐCSTQ.

Đông nhất là người của Viện Khoa học xã hội Trung Quốc – 24 người; thứ nhì là Trung tâm Nghiên cứu phát triển của Quốc vụ viện – 11 người; rồi đến Trường Đại học Nhân dân Trung Quốc – 10 người; Viện Nghiên cứu kinh tế vĩ mô cải cách phát triển quốc gia và Viện Khoa học quân sự – mỗi nơi 8 người; Trường Đảng Trung ương và Viện Nghiên cứu lịch sử đảng – 7 và 6 người v.v...

Nhiều vị sau khi làm nhiệm vụ giảng dạy đã nói: họ đến Trung Nam Hải không phải là để lên lớp dạy học mà chỉ là để giảng giải vấn đề. GS Trác Trạch Uyên (từng hai lần giảng về đề tài pháp trị) nói: giảng giải cho Bộ Chính trị khác hẳn giảng bài cho sinh viên đại học, “Không phải là phổ cập các thường thức, cũng không phải là giảng dạy tri thức pháp lý, những gì tôi đã giảng giải đều là biện pháp vận dụng lý luận pháp luật để giải quyết vấn đề pháp luật hiện còn tồn tại, đẩy mạnh phát triển pháp chế và phát triển xã hội một cách khoa học.”

Bộ Chính Trị nêu gương cho toàn đảng

Năm nay ĐCSTQ kỷ niệm 90 năm thành lập đảng. Trước ngày 1 tháng 7, Bộ Chính trị ĐCSTQ tổ chức buổi học tập thể về chuyên đề “Nghiên cứu giữ gìn và phát triển tính tiên tiến của ĐCSTQ”. Yêu cầu nêu ra là “Trước sau như một luôn luôn nắm chắc vấn đề xây dựng tính tiên tiến của đảng, thường xuyên duy trì và phát triển tính tiên tiến của đảng.”

Để giữ được tính tiên tiến của đảng trong thực tiễn đời sống thì phải coi trọng việc học tập và biết cách học tập. Trong thời gian từ năm 2003 tới 2011, Bộ Chính trị đã học tập thể 10 lần về vấn đề xây dựng đảng, tập trung học về sự tu dưỡng của đảng viên và việc xây dựng tính tiên tiến của đảng.

“Việc xây dựng một chính đảng kiểu học tập đòi hỏi toàn đảng cùng học tập, trong đó Trung ương đảng có tác dụng rất lớn. Việc học tập thể của Bộ Chính trị là hoạt động có tính tiêu biểu, cũng là biện pháp quan trọng trong việc xây dựng chính đảng kiểu học tập.” – GS Trác Trạch Uyên nói.

Để triển khai học tập trong toàn đảng, trước tiên ban lãnh đạo cao nhất của đảng cần làm gương nghiêm chỉnh định kỳ tổ chức các buổi học tập thể với nội dung phong phú và chất lượng giảng dạy tốt.

Chủ yếu học tập thế giới

Sự việc Bộ Chính trị ĐCSTQ thường xuyên tổ chức học tập thể đã thu hút sự quan tâm của giới truyền thông trong nước và thế giới. Trong 74 lần học tập thể của Bộ Chính trị kể từ tháng 12/2002 tới nay, một phần ba chủ đề học tập là các vấn đề thế giới, quốc tế, toàn cầu. Thí dụ “Tình hình kinh tế thế giới và sự phát triển kinh
tế Trung Quốc”, “Tình hình xây dựng hệ thống phục vụ của chính quyền ở nước ngoài và việc xây dựng chính quyền kiểu phục vụ ở Trung Quốc”

“Thực ra, các vấn đề tầm mắt thế giới, tư duy toàn cục đều thể hiện trong tất cả các buổi học của giới lãnh đạo cấp cao ở Trung Quốc.” – ông Cao Bồi Dũng, Giám đốc Viện Nghiên cứu Kinh tế Tài chính, Ủy viên Học bộ Viện Khoa học xã hội Trung Quốc nói.

Ông kể lại: ngày 16/4/1997 khi lần đầu tiên ông vào Trung Nam Hải giảng bài, một vị lãnh đạo trung ương hỏi ông “Chế độ thuế khoá của các nước kinh tế thị trường vận hành như thế nào?” Câu hỏi đó cho thấy các nhà lãnh đạo cấp cao rất quan tâm học hỏi kinh nghiệm quốc tế.

Năm 2010 là năm cuối cùng của Quy hoạch 5 năm lần thứ XI phát triển kinh tế Trung Quốc, nhưng khi ấy cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu vẫn đang tiếp diễn. Ngày 8/1, Bộ Chính trị ĐCSTQ đưa nội dung “Cơ chế thuế khoá của các quốc gia chủ yếu trên thế giới và sự đi sâu cải cách cơ chế thuế khoá Trung Quốc” vào buổi học tập đầu tiên của năm. Cao Bồi Dũng là một trong số mấy người được lựa chọn giảng bài này. Ông kể: Các nhà lãnh đạo cấp cao nước ta bỏ ra nhiều thời gian để nghe báo cáo khảo sát về chế độ thuế của các quốc gia chủ yếu, kể cả các nền kinh tế thị trường chín muồi Âu Mỹ, qua đó đối chiếu với việc cải cách chế độ thuế ở Trung Quốc.

Trong 62 năm cầm quyền, ĐCSTQ từng đi đường vòng một thời gian dài, đóng cửa xây dựng đất nước, tách rời thế giới. Nhưng các nhà lãnh đạo ĐCSTQ xưa nay không thiếu người có tầm mắt thế giới. Chu Ân Lai, Đặng Tiểu Bình từng ôm ấp ý tưởng “Góp phần đưa nền văn minh thế giới về Trung Quốc”, các ông từng ra nước ngoài học tập để mở rộng tầm mắt.

Cao Bồi Dũng nói: từ chỗ mới đầu tìm kiếm hệ tham chiếu chỉ ở bên trong hệ thống XHCN, coi Liên Xô là thầy, Trung Quốc hoá chủ nghĩa Mác, tới chỗ sau này học tập các quốc gia kinh tế thị trường, đi con đường CHXH đặc sắc Trung Quốc, xây dựng được hệ thống kinh tế thị trường XHCN – đây là thể hiện sâu sắc của sự cởi mở tư duy và nhìn ra toàn cầu của ĐCSTQ. Mỗi một bước phát triển của Trung Quốc đều dựa trên cơ sở nắm được một cách toàn diện và hệ thống xu thế phát triển kinh tế-xã hội của các quốc gia chủ yếu trên thế giới. Hội nghị lần IV Trung ương Đảng khoá XVII vạch rõ: một chính đảng kiểu học tập theo chủ nghĩa Mác phải coi việc trang bị “tầm nhìn thế giới’ là một nhiệm vụ chiến lược lớn cấp bách. Cách đặt vấn đề như vậy cho thấy ĐCSTQ đã thích ứng với yêu cầu phát triển của thời kỳ mới, coi việc nâng cao năng lực nắm chính quyền là quyết sách chiến lược quan trọng. Đây là một nhãn quan sáng suốt, chứng tỏ ĐCSTQ đang tích cực hoà nhập thế giới, cùng tiến với thế giới. Rõ ràng điều đó gắn liền với việc ĐCSTQ thường xuyên học tập các tri thức mới và kinh nghiệm của các quốc gia trên thế giới.

“Nếu trong quá khứ, Trung Quốc chủ yếu hấp thu dinh dưỡng từ thế giới, tham khảo kinh nghiệm của thế giới, thì ngày nay, với tư cách là nền kinh tế lớn thứ hai thế giới và là nước đang phát triển lớn nhất thế giới, Trung Quốc chủ yếu đứng ở tầm cao toàn cầu, dùng tầm mắt thế giới để nghiên cứu tình hình toàn cầu, tiến một bước đưa sự phát triển của mình vào bàn cờ quốc tế.” – Cao Bồi Dũng nói.

Nguyễn Hải Hoành

Tham khảo:

1) 揭秘政治局集体学习:课程涉猎广 老师提前4月备课
2011/08/01 人民日报海外版 [ Nhân dân Nhật báo 01/8/2011 ]

2) 中共智囊解读“中南海课表”:体现高层世界眼光
2011/06/20 中国新闻网 作者:俞岚 [ Mạng Tin tức TQ 20/6/2011 ]