Trang nhà > Khoa học > Không gian > Tàu con thoi nghỉ hưu sẽ gây nguy hiểm cho Trạm ISS?

Tàu con thoi nghỉ hưu sẽ gây nguy hiểm cho Trạm ISS?

Thứ Bảy 16, Tháng Bảy 2011

Ngày 8/7 vừa qua, tàu con thoi Atlantis được phóng lên không gian; nó sẽ trở về sau 12
ngày. Đây là chuyến bay cuối cùng hoàn thành sứ mạng của hệ thống tàu con thoi ra đời
cách đây hơn 31 năm.

Quyết định của NASA cho tất cả các tàu con thoi về hưu đã gây ra
những phản ứng khác nhau trong ngành không gian-vũ trụ Mỹ. Theo tin ngày 4/7 của báo Washington Post, các nhân vật thuộc phái không tán thành
quyết định nói trên cho rằng việc tàu con thoi ngừng hoạt động sẽ gây nguy hiểm cho sự
tồn tại của Trạm Không gian Quốc tế ISS (ảnh dưới).

Bản thân việc thám hiểm vũ trụ vốn đã rất nguy hiểm, ngày nay nguy hiểm này sẽ càng
lớn hơn — Christopher Kraft cựu giám đốc Trung tâm vũ trụ Johnson nói. Ông cho rằng
việc NASA cho tàu con thoi nghỉ hưu là sai lầm.

Kraft cùng một số người viết chung một bức thư có chữ ký của mấy vị cựu trào NASA
và nhà du hành vũ trụ thời Apollo. Thư viết: không có tàu con thoi làm phương tiện dự
phòng khi khẩn cấp, Trạm Không gian quốc tế ISS sẽ trở nên nguy hiểm hơn cho các nhà
du hành vũ trụ làm việc trên Trạm.

Từng là Chỉ huy thứ nhất các chuyến bay của NASA, Kraft nói: “Tôi cho rằng họ (lãnh
đạo NASA hiện nay) đang rúc đầu vào đống cát (ý nói lẩn tránh sự thực)”

Ông cho rằng tàu vũ trụ Liên Hợp (Soyuz) của Nga không có cánh tay máy (robotic arm)
như trên tàu con thoi. Trong vài năm tới, đồng thời với việc các công ty tư nhân nghiên
cứu thiết kế chế tạo phương tiện chở người lên vũ trụ, NASA vẫn phải dùng đến Soyuz.
Hơn nữa Soyuz không thể cho phép hai nhà du hành vũ trụ đồng thời đi bộ trong không
gian. Nếu Trạm ISS mất động lực hoặc ở vào trạng thái giảm áp thì việc đi bộ trong
không gian là không thể thiếu được.

Bức thư viết: “Trong trường hợp xấu nhất, tình trạng hệ thống thiết bị trên ISS bị hư
hỏng hoặc mất tác dụng sẽ dẫn đến việc nó bị mất điều khiển và làm cho nó, khi trở về
bầu khí quyển sẽ gây ra tai nạn, có thể gây nguy hiểm đối với các khu dân cư trên toàn
cầu”.

Robert L. Crippen, nhà du hành vũ trụ từng tham gia chuyến bay đầu tiên của tàu con
thoi năm 1981, cũng ký tên vào bức thư nói trên. Ông nói, việc cho tàu con thoi về hưu
sẽ dẫn đến tình trạng khi các tổ hợp thiết bị lớn trên ISS xảy trục trặc sẽ không thể thay
thế được. Khả năng chuyên chở của Soyuz nhỏ hơn tàu con thoi rất nhiều, không thể chở
được các thiết bị lớn lên bổ sung cho Trạm ISS.

Crippen cho biết: “Nếu xảy ra bất kỳ sự cố lớn nào thì đó sẽ là ngày tàn của Trạm ISS.”

Nhưng NASA không tán thành các ý kiến nói trên. NASA tuyên bố: nếu cần sửa chữa thì
ISS vẫn cho phép đi bộ trong không gian, hơn nữa cũng có đầy đủ các phối kiện. Chính
phủ của Tổng thống Obama đã cấp kinh phí dùng cho chuyến bay cuối cùng của tàu con
thoi nhằm chở một đợt hàng lên Trạm ISS. Một nhân vật của NASA cho biết: 6 năm nay
NASA luôn luôn lên kế hoạch cho tàu con thoi nghỉ hưu, hơn nữa phần chủ yếu của kế
hoạch này luôn luôn là bảo đảm Trạm ISS có đủ các phối kiện. Các thiết bị quan trọng
nhất đều có dự trữ không chỉ một phối kiện.

Trong 3 tàu con thoi còn lại thì 2 chiếc đã bị tháo rời và chở tới các viện bảo tàng. Tàu
con thoi cuối cùng —tàu Atlantis sau khi hoàn tất sứ mệnh, khi trở về Trái Đất cũng sẽ
được xử lý như vậy. Tóm lại, tuyến cung cấp thiết bị cho Trạm ISS đã bị ngừng. Cho dù
Kraft và những người khác vẫn ra sức du thuyết cho kế hoạch tiếp tục sử dụng tàu con
thoi nhưng hầu như không còn khả năng thay đổi chính sách của NASA nữa.

Rõ ràng, nguy hiểm sẽ tăng lên cùng với việc loài người mở rộng lĩnh vực thám hiểm vũ
trụ. Sau vụ tai nạn tàu con thoi Columbia năm 2003 bị nổ tung khi đi vào bầu khí quyển,
báo cáo điều tra tai nạn kết luận chuyến bay của tàu con thoi này “cũng như của tất cả
các tàu con thoi khác, đều là hành động có rủi ro cao”.

Nguyên Hải