Logo of this site

Home > Quan niệm > Quyền lực > Xung quanh việc Trung Quốc thử thành công tên lửa đánh chặn

Xung quanh việc Trung Quốc thử thành công tên lửa đánh chặn

Saturday 16 January 2010

Điểm qua các báo, đài, mạng trên thế giới, có thể thấy dư luận (trừ Trung Quốc) nhìn chung ít đưa tin về vụ thử công nghệ đánh chặn tên lửa hôm 11 tháng 1 của Trung Quốc. Có thể vì bản thông cáo của Bắc Kinh về vụ thử này quá ngắn, cả thảy có 3 câu, chưa nói rõ là thành công như thế nào: chỉ tới được tên lửa mục tiêu hay là tiêu diệt được tên lửa mục tiêu.

Dư luận Trung Quốc phổ biến cho rằng vụ thí nghiệm thành công này có ý nghĩa lớn, tương đương với việc Trung Quốc hồi thập kỷ 60 chế tạo và thử thành công bom nguyên tử, bom khinh khí và vệ tinh nhân tạo.

Báo chí Nhật nhấn mạnh: vụ thử này cho thấy tính năng hệ thống đánh chặn (gồm tên lửa và rada) của quân đội Trung Quốc đã có nâng cao đáng kể. Đây là một vụ thử cho tên lửa đường đạn bay bên ngoài tầng khí quyển, tiên tiến hơn loại tên lửa đất đối không chỉ bay bên trong tầng khí quyển. Trước đây công nghệ đo lường và đánh chặn của Trung Quốc đều phải dựa vào Nga nhưng hiện nay Trung Quốc đang tăng tốc tiến nhanh theo hướng tự chủ phát triển công nghệ này. Tháng 1-2007, Trung Quốc đã trình diễn một công nghệ tên lửa cao siêu: thử thành công dùng tên lửa phá huỷ vệ tinh đang bay. Vụ này bị cộng đồng quốc tế chê trách nên Trung Quốc sau đó không lặp lại, nhưng họ đã vững bước phát triển công nghệ đánh chặn. Có thể cho rằng Trung Quốc muốn phát triển một hệ thống đánh chặn riêng của họ và đã tìm thấy nhược điểm trong các hệ thống chống tên lửa của Mỹ và Nhật. Với việc thử này có thể nhận xét cọ sát giữa Mỹ với Trung Quốc đã lan sang lĩnh vực quân sự.

Hãng tin Mỹ UPI trích dẫn ý kiến của Yang Chengjun một chuyên gia chiến lược quân sự Trung Quốc chuyên nghiên cứu tên lửa nói với Thời báo Hoàn Cầu (của Trung Quốc): “So với vụ thử công nghệ chống vệ tinh trước đây, hệ thống đánh chặn tên lửa này tiên tiến hơn vì mục tiêu là đối tượng chuyển động, còn vệ tinh thì bay theo quỹ đạo định sẵn.”

Báo chí Hong Kong nhấn mạnh: đánh chặn tên lửa bên ngoài tầng khí quyển thì khó hơn bắn hạ vệ tinh, nó có ý nghĩa chiến lược không kém gì việc Trung Quốc làm được bom hạt nhân và vệ tinh. Muốn đánh chặn tên lửa bên ngoài tầng khí quyển thì trước tiên phải có khả năng thăm dò và đo đạc theo dõi được việc phóng tên lửa của đối phương. Điều này có liên quan tới việc nhiều năm nay Trung Quốc liên tục phóng mấy chục vệ tinh loại Tiêm Binh. Chỉ khi độ chính xác của vệ tinh và tốc độ phóng tên lửa đạt tới trình độ nào đó thì mới có được khả năng đánh chặn tên lửa. Để so sánh với tên lửa Patriot-3 Mỹ bán cho Đài Loan, có thể dùng hình ảnh Mỹ bán cái ô che nắng cho Đài Loan còn Trung Quốc thì đào hầm trú ẩn. Việc Trung Quốc thử thành công đánh chặn tên lửa là một mũi tên trúng 2 đích: vừa để phản đối Mỹ bán vũ khí cho Đài Loan vừa để cảnh cáo Ấn Độ đang muốn so tài với Trung Quốc. Đánh chặn tên lửa đang bay ở đoạn giữa hành trình là một việc khó thực hiện, vụ thử này cho thấy Trung Quốc có thể đánh chặn được các tên lửa tầm xa và vượt đại châu.

Công nghệ quân sự Trung Quốc mấy năm nay phát triển nhằm mục tiêu “đánh vệ tinh, đánh tên lửa, đánh tàu sân bay”. Trung Quốc đã thực hiện mục tiêu đánh vệ tinh, đánh tàu sân bay (Trung Quốc đã có tên lửa có cánh loại chống tàu chiến và tên lửa đường đạn có thể đánh tàu sân bay), nay lại đánh được cả tên lửa. Trên ý nghĩa nào đó có thể nói Mỹ đã mất khả năng doạ dẫm Trung Quốc về quân sự.

Báo Nga bình luận: hiện nay khả năng đánh chặn tên lửa của Trung Quốc còn bị hạn chế nhưng họ đang cố trở thành nước thứ ba sau Mỹ và Nga có hệ thống chống tên lửa; Trung Quốc dự định trong 10 năm tới sẽ xây dựng được hệ thống phòng ngự tên lửa của mình.

Thời báo New York nhận xét: trong tình hình Mỹ và Trung Quốc có bất đồng về các vấn đề chính sách tiền tệ, thương mại, Iran và Triều Tiên, vụ thử này là một phản ứng mạnh mẽ của Trung Quốc và có thể gây khó khăn cho quan hệ hai bên. Có người cho rằng vụ thử nói trên chủ yếu là để dân Trung Quốc thấy chính phủ họ đang hành động theo mong muốn của dân, tức Trung Quốc phải tỏ ra cứng rắn hơn với phương Tây.

Chính phủ Mỹ không có bình luận gì ngoài tuyên bố của người phát ngôn Lầu Năm góc nói họ chưa nhận được tin tức nào (từ phía Trung Quốc) về vụ thử nói trên và đang yêu cầu Trung Quốc cho biết mục đích của vụ đánh chặn cũng như dự kiến và kế hoạch của Trung Quốc tiếp tục các kiểu đánh chặn ấy. Đáng chú ý là câu "Chúng tôi có phát hiện thấy 2 vụ phóng tên lửa từ 2 địa điểm khác nhau và một vụ va chạm bên ngoài tầng khí quyển". Qua đó có thể thấy hệ thống trinh sát vũ trụ của Mỹ đã phát hiện các vụ phóng tên lửa ở ngay bên trong lãnh thổ Trung Quốc. Mỗi lần tiến hành thử tên lửa, Mỹ đều công bố trước (nhằm tránh nguy hiểm tưởng lầm là tấn công). Lần này Trung Quốc thử tên lửa bắn chặn mà không thông báo trước, cho nên Mỹ mới nêu yêu cầu như trên.

Báo chí Trung Quốc nhấn mạnh: trước đây Trung Quốc thường không công bố các tin về thử vũ khí nhưng lần này lại công bố, như vậy rõ ràng đây là tín hiệu gửi tớí Mỹ.

Hiện nay có 2 loại công nghệ đánh chặn tên lửa: loại bắn từ mặt đất và loại bắn từ tàu chiến. Mới có Mỹ nắm được cả 2 công nghệ này. Loại bắn từ tàu chiến khi bắn thử đạt mức thành công 90% nhưng do bị hạn chế bởi lượng thoát nước của tàu và hạn chế bởi tính năng tên lửa và rada (vì không thể dùng loại lớn) nên không thể đánh chặn đoạn giữa được, chỉ có thể đánh chặn đoạn cuối, khi ấy tên lửa địch chỉ còn cách mục tiêu dăm ba chục km nên kém an toàn cho bên đánh chặn.

Công nghệ loại bắn từ mặt đất hiện chưa hoàn thiện, Mỹ đã bắn thử 14 lần chỉ có 8 lần thành công. Hệ thống đánh chặn Trung Quốc vừa thử gồm một tên lửa đánh chặn và một hệ thống rada theo dõi quan sát. Tên lửa chặn được phóng đi từ mặt đất và chặn tên lửa địch ở bên ngoài tầng khí quyển (tức chặn ở đoạn giữa), khi ấy tên lửa địch bay ở độ cao lớn nhất, với tốc độ nhanh nhất, cho nên đánh chặn khó hơn loại đánh chặn ở đoạn cuối, đòi hỏi tên lửa đánh chặn phải có sức đầy rất lớn. Hệ thống phòng ngự đoạn giữa bằng tên lửa phóng từ mặt đất còn gọi là GMD (Ground-based Midcourse Defense). Hệ thống này có công nghệ phức tạp và rất tốn kém, chi phí mỗi lần bắn thử là 115-160 triệu USD. Năm nay chi phí quốc phòng của Trung Quốc tăng 15%, lên tới 69 tỷ USD, cho phép tiến hành các công việc tốn kém như vụ thử vừa rồi.

Nguyễn Hải Hoành tổng hợp

Nguồn:

1. China tests missile intercept system

2. Mid-space missile test marks milestone for defence strategy

3. 全 球 媒 体 热 评 中 国 导 弹 拦 截 试 验