Câu hỏi “Không gian là gì?” tưởng chừng đơn giản, nhưng lại là một trong những vấn đề khó nhất của vật lý hiện đại. Trực giác con người thường coi không gian như một khoảng trống, nơi các sự kiện vật chất diễn ra, giống như một sân khấu rỗng chờ vở diễn của vũ trụ. Theo cách hiểu này, không gian là một “chiếc bình” vô hình, tồn tại độc lập với vật chất và kéo dài vô hạn.
Nhưng khi khoa học phát triển, cách hiểu ấy bộc lộ nhiều hạn chế. Triết học và vật lý đã chỉ ra rằng điều “rõ ràng” đôi khi lại sai lầm, giống như niềm tin xưa rằng Trái (...)
Những bài mới nhất
-
BẢN CHẤT CỦA KHÔNG GIAN
10 Tháng Mười, bởi Ngo Manh Hung -
Giải Nobel Vật lý 2025
9 Tháng Mười, bởi Ngo Manh HungGiải Nobel Vật lý năm 2025 được trao cho John Clarke, Michel Devoret và John Martinis đánh dấu một bước ngoặt lịch sử trong nhận thức của nhân loại về cơ học lượng tử và các ứng dụng thực tiễn của nó.
Ba giáo sư thuộc Đại học California này được vinh danh vì đã chứng minh rằng vật lý lượng tử không chỉ tồn tại trong thế giới hạ nguyên tử mà còn có thể được thể hiện trong những mạch điện đủ lớn để cầm trong tay. Công trình tiên phong của họ đã làm thay đổi căn bản hướng phát triển của công nghệ lượng tử và đặt nền móng cho thế hệ hệ (...) -
Ai cận huyết nhiều nhất với người Neanderthal?
8 Tháng Mười, bởi ChicongPhải chăng người châu Âu quá cận huyết vì họ mang trong mình DNA của người Neanderthal? Và người Neanderthal, với dân số rất nhỏ trong khoảng hơn 300.000 năm, đã trở nên cận huyết đến mức độ cao? Nói cách khác, liệu sự cận huyết của họ có được di truyền ở một mức độ nào đó không?
Những người theo chủ nghĩa da trắng thượng đẳng cho rằng họ thông minh hơn do được lai nhiều nhất với người Neanderthal. Đúng là người Neanderthal có làn da sáng, nhưng về mặt giải phẫu họ không phải là nguyên nhân gây ra làn da sáng ở người hiện đại.
Điều (...) -
CUỘC CHIẾN CỦA CÁC NHÀ LÃNG MẠN
7 Tháng Mười, bởi Cuong TrinhNhân đang chuẩn bị bài viết về J. Brahms để kỷ niệm sinh nhật ông sắp đến thì tôi mới biết khái niệm này. Thật thú vị!
Lịch sử tiến hóa của mọi giống loài là lịch sử của những cuộc chiến sinh tồn. Trong từng ngành nghề của loài người cũng không khác. Mọi ý tưởng đều phải qua những cuộc chiến khốc liệt để khẳng định sự hợp lý để sống sót. Âm nhạc và các ngành nghệ thuật cũng vậy.
Từ khi F. Schubert khai mở huớng mới cho sáng tác âm nhạc, mọi ý tưởng âm nhạc được mặc sức phát triển theo cái tôi của bất kỳ nhà soạn nhạc nào. Thế kỷ 19 (...) -
Phòng ngừa bệnh tim mạch bằng đánh răng
3 Tháng Mười, bởi BBTBác sĩ nói tôi bị nghẹt động mạch vài chục phần trăm. Tôi nghĩ ngay đến cholesterol. Nhưng sau khi đọc một nghiên cứu mới [1], tôi bắt đầu nghi ngờ: thủ phạm có khi lại nằm… trong miệng và răng!
Xơ vữa động mạch / Atherosclerosis là vấn đề mà tôi các tất cả các bạn phải quan tâm vì nó ... nguy hiểm. Một cách ngắn gọn, nó (xơ vữa động mạch) là tình trạng mảng bám (chứa mỡ, cholesterol, calcium và vi khuẩn) tích tụ trong thành động mạch.
Khi mảng bám lớn dần, lòng mạch bị hẹp, máu khó lưu thông. Nếu mảng bám vỡ ra, cục máu đông có thể (...) -
Một nghiên cứu DNA cho biết nguồn gốc người Nhật và có thể giúp ích cho Y học
20 Tháng Chín, bởi ChicongĐa dạng di truyền ở Nhật Bản Một khám phá gây chấn động giới di truyền học vừa bổ sung những gì đã biết về nguồn gốc người Nhật. Các nhà khoa học từ Trung tâm Khoa học Y học Tích hợp của Viện RIKEN đã tìm thấy bằng chứng mạnh mẽ rằng tổ tiên người Nhật không phải xuất phát từ hai mà là ba nhóm cổ đại.
Trong nhiều năm, người ta tin rằng tổ tiên của Nhật Bản chủ yếu bắt nguồn từ những người săn bắt hái lượm thời Jomon và những người di cư làm nghề trồng lúa từ Đông Á. Nhưng nghiên cứu mới này đã bổ sung thêm một thành phần thứ ba là người (...) -
Tâm linh 11
19 Tháng Chín, bởi Anh_QuangTÂM LINH 11: viết tiếp câu chuyện về buổi tâm sự với Anh Nguyễn Hanh, con giai trưởng bà CÁT-HANH-LONG, người nữ Địa Chủ đầu tiên và duy nhất đã bị sai lầm của cuộc Cải Cách Ruộng Đất làm chết oan vào năm 1953.
Anh Hanh bảo tôi: "Cho cậu xem mấy văn bản dính líu đến việc đòi lại ngôi nhà ở Phố Cầu Đất để có chỗ thờ cha mẹ của vợ chồng tôi, là nhằm cho dư luận biết việc vô lý này, Chứ chúng tôi cũng không hi vọng gì ở cậu đâu. Hai Công Văn gửi Thành Ủy Hà Nội của 2 lãnh đạo cao nhất của đảng CSVN là Nguyễn Văn Linh và Đỗ Mười đề nghị (...) -
HỒI ỨC VỀ NGƯỜI BẠN — NHÀ GIÁO NGUYỄN HỮU TẢO
17 Tháng Chín, bởi BBTVào thời kỳ Pháp, Nhật thuộc, nhiều trí thức Việt Nam rơi vào cảnh đứng giữa ngã ba đường và lúng túng trong việc tìm hướng đi cho mình. Hồi ấy Nhật đưa ra thuyết Đại Đông Á, còn Pháp, sau thời kỳ nêu khẩu hiệu “Pháp Việt đề huề” lại tìm cách vận động Việt Nam cùng chúng đuổi Nhật. Tôi còn nhớ tại Hải Phòng đã hình thành tổ chức Truyền Bá Quốc Ngữ do các ông Nguyễn Hữu Tảo và Nguyễn Sơn Hà chủ trương.
Tại Kiến An, tôi lúc ấy là Giám đốc Đài Khí tượng Phủ Liễn (đài đầu tiên của Đông Dương hồi đó) cũng tập hợp được một hội. Hai bên đã có (...) -
LỜI NÓI ĐẦU
16 Tháng Chín, bởi BBTThấm thoắt 30 năm đã trôi qua kể từ Hội thảo Kỷ niệm 95 năm ngày sinh của thầy Nguyễn Hữu Tảo (1900-1995). Ban Biên Tập trân trọng đăng lại một số tham luận của các đồng nghiệp và học trò được tâp hợp trong cuốn sách Kỷ yếu hội thảo do NXB Giáo dục xuất bản.
Người xưa có câu « Thi huệ vô niệm, thụ ân mạc vong » (施惠勿念 受恩莫忘: Làm ơn không nhớ nghĩ, mang ơn chớ nên quên ».
Được rèn luyện từ tuổi ấu thơ trong cửa Khổng sân Trình, hẳn là thầy Nguyễn Hữu Tảo tâm đắc với câu nói trên của Chu Tử (1017-1073), học giả đời Tống. Tốt nghiệp Cao (...) -
Cảnh báo sau vụ kho dữ liệu CIC bị rò rỉ
12 Tháng Chín, bởi ChicongThông cáo báo chí khẩn cấp
Đêm hôm qua 11-9-2025, Trung tâm Ứng cứu khẩn cấp không gian mạng Việt Nam (VNCERT), Trung tâm An ninh mạng quốc gia thuộc Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05) Bộ Công an có thông cáo báo chí về vụ việc lộ dữ liệu cá nhân tại Trung tâm Thông tin tín dụng quốc gia Việt Nam (CIC) trực thuộc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam.
Nhóm tin tặc ShinyHunters vừa lấy cắp hơn 160 triệu hồ sơ được lưu trữ tại CIC. Vụ này liên quan đến hầu hết dân số Việt Nam vì hồ sơ bị lộ bao gồm: Thông (...)
Các góp ý mới nhất