Menu

Trang nhà > Lịch sử > Cổ đại > Mai Hắc Đế (?–722)

Mai Hắc Đế (?–722)

Thứ Tư 18, Tháng Bảy 2007

Mai Hắc Đế (chữ Hán: 梅 黑 帝), tên thật là Mai Thúc Loan (梅 叔 鸞) hoặc Mai Huyền Thành (梅 玄 成) là vua nước Việt Nam, anh hùng dân tộc, người lãnh đạo cuộc khởi nghĩa nông dân chống sự chiếm đóng của nhà Đường ở Việt Nam vào đầu thế kỉ thứ 8.

Lăng Mai Hắc Đế

Lăng Mai Hắc Đế

Ông quê ở Mai Phụ, Lộc Hà, Hà Tĩnh nhưng sinh ra ở Nam Đàn, Nghệ An, thuở nhỏ nhà nghèo lắm, mẹ phải đi làm mướn cho nhà giàu. Lớn lên, Mai Thúc Loan chịu tiếng xấu là con không cha và có nước da đen sạm xấu xí, nhưng cũng sớm bộc lộ thiên tư sáng ý kỳ lạ và có sức khỏe tuyệt vời.

Năm Nhâm Tuất (722) tức năm Khai Nguyên thứ mười, đời Đường Huyền Tông ở Trung Hoa, Mai Thúc Loan đã khởi nghĩa tại quê nhà, chọn Rú Đụn, còn gọi là Hùng Sơn là căn cứ chính chống quân chiếm đóng nhà Đường. Sau này trong dân gian loan truyền rằng lúc đó ông cùng đoàn phu cống nộp sản vật sang cho vua Trung Hoa, đã kêu gọi các phu gánh vải nổi dậy chống quân Đường.

Từ căn cứ Hùng Sơn, Mai Thúc Loan mở rộng, xây thành Vạn An với quy mô của một kinh thành. Ông đã liên kết thủ lĩnh và nhân dân các châu miền núi, với Champa, Chân Lạp ở phía nam và cả nước Kim Lân (Malaysia hiện nay?) để có thêm lực lượng chống quân Đường.

Trước khi đem quân tiến đánh Giao Châu, Mai Thúc Loan xưng đế và đóng đô ở thành Vạn An. Sử gọi ông là Mai Hắc Đế tức ông Vua đen họ Mai. Quân của Mai Hắc Đế đã chiếm được phủ Tống Bình, tức Hà Nội ngày nay, thái thú nhà Đường lúc đó là Quách Sở Khách bỏ thành chạy về nước. Lực lượng Mai Hắc Đế lúc đó lên tới chục vạn quân.

Nhà Đường bèn huy động quân do tướng Dương Thừa Húc và Quách Sở Khách sang đàn áp. Sau nhiều trận đánh khốc liệt, từ lưu vực sông Hồng đến lưu vực sông Lam, cuối cùng Mai Hắc Đế thất trận, thành Vạn An thất thủ, nghĩa quân tan vỡ. Không đương nổi đội quân xâm lược, Mai Hắc Đế phải rút vào rừng, sau bị ốm rồi mất.

Có thuyết nói rằng sau khi ông mất, con ông là Mai Thiếu Đế tiếp tục chống quân Đường một thời gian nữa.

Gần đây có một số nhà nghiên cứu nêu ra ý kiến rằng một cuộc khởi nghĩa quy mô, có sự liên kết lớn với các nước xung quanh, dựng thành Vạn An độc lập, xưng đế hiệu... không thể chỉ bắt đầu từ mùa hè năm 722 và kết thúc trong năm đó. Theo ý kiến này, cuộc khởi nghĩa được chuẩn bị và bùng phát từ những năm trước, năm 722 chỉ là năm quân Đường sang đàn áp. Một ý kiến khác chứng minh khởi nghĩa có chuẩn bị lâu dài, không nổ ra bộc phát và không liên quan tới việc nộp cống vải quả hằng năm.

Đời sau nhớ ơn Mai Hắc Đế, lập đền thờ ông ở trên núi Vệ Sơn và trong thung lũng Hùng Sơn. Ngày nay tại địa phận xã Vân Diên, huyện Nam Đàn có khu di tích tưởng niệm ông. Một bài thơ chữ Hán còn ghi trong Tiên chân báo huấn tân kinh để ở đền thờ, ca tụng công đức ông như sau (bản dịch):

Hùng cứ châu Hoan đất một vùng,
Vạn An thành lũy khói hương xông,
Bốn phương Mai Đế lừng uy đức,
Trăm trận Lý Đường phục võ công.
Lam Thủy trăng in, tăm ngạc lặn,
Hùng Sơn gió lặng, khói lang không.
Đường đi cống vải từ đây dứt,
Dân nước đời đời hưởng phúc chung.


Xem online : Việt Nam niên biểu