Tạp bút

• Hô thần
  7 Tháng Ba, bởi Trần Chiến

  “Vẫn phó Nhan à. Thằng phải gió từ nửa đêm cứ sang lại về, uống nửa tích nước ra tưới gốc gạo. Nhồi thuốc, châm lửa xong ngồi đần thối ra. Tốn đóm!”.
  Bến đò Bùm tinh mơ đã rậm rịch. Bên kia sông chợ Phao Sơn vào ngày phiên, kéo đàn người bên này gồng gánh sang. Cây gạo đầu mom thắp lửa đỏ rực trên ngọn. Quán nước chói tai tiếng điếu rít. Tay buôn bè phả khói lên mái lá chuối thủng thẳng “Chắc lại gánh việc trọng, được hay bị chẳng biết thôi bà đừng chấp”.
  “Thì vẫn hay tay ấy tài. Nhưng sáng ra cái mặt ám quẻ”, mụ quán làu nhàu, vơ miếng (...)

• Đại đồng
  3 Tháng Giêng, bởi Trần Chiến

  Khi tôi đến, “câu lạc bộ “ Cây Si đang vào tuần thứ ba, không khí có vẻ vẻ trầm lặng. Trên đầu cả nhóm, những chùm rễ si lưa thưa đang ngả sang trăng trắng đung đưa rất khẽ. Lạ nhỉ, có nhẽ nào trời ẩm ướt sắp đổ mưa lại là cái lý để dân nhậu phải lặng lẽ. - Barca bị Chelsea hạ rồi. Ba - một ! - Một người giải thích cho sự ngơ ngác của tôi. - Dù sao còn trận lượt về kia mà. - Người khác lên tiếng - Bóng đá tấn công là thế. Thua thì thua, xem vẫn quyến rũ. - Nào, thì ta uống mừng bóng đá tấn công! Người thứ ba “tổng kết”. Cả bọn ngửa cổ (...)

• Đi tìm một tính cách Hà Nội
  30, Tháng Mười 2024, bởi Trần Chiến

  Từ lâu, khi nói về tính cách Hà Nội, người ta hay dẫn những câu đại để Dẫu thơm cũng thể hoa lài, dẫu không thanh lịch cũng người Tràng An hay Ăn Bắc mặc Kinh. Có người giải thích “Tràng An” đây là Trường Yên Ninh Bình, hay ”Kinh” là Kinh Bắc. Nhưng tôi cứ vơ vào cho Hà Nội vì thấy những tính nết ấy nó cũng định hình rồi. Nhưng dường như Hà Nội thiếu những câu nói về các thói tật không hay, như người Quảng Nam dặn nhau “bất giao Thừa Thiên hữu, bất thương Bắc Hà xứ, bất thú Bình Định thê...”. Hay như cụ Đặng Thái Mai đúc kết về người Nghệ (...)

• Số phận biệt thự
  15, Tháng Mười 2024, bởi Trần Chiến

  Mỗi ngôi nhà đều có tâm hồn người ở trong đó, nhất là của người ở đầu tiên, đã xây cất, đã toan tính, trông đợi những gì nhà phải thỏa mãn. Vậy thì, hồn cốt những ngôi biệt thự ra sao?
  Xuất hiện ở Hà Nội sau khi cuộc thực dân hóa hoàn thành, biệt thự chủ yếu nằm ở khu nhượng địa, phía nam đường Tràng Thi, nay thuộc các phố ngang Lí Thường Kiệt, Hai Bà Trưng, Trần Hưng Đạo, phố dọc Hàng Chuối, Phan Chu Trinh, Lê Thánh Tông... Vài nghìn cái, chủ yếu cho chủ Tây, và công chức có của để, người Việt giàu có.
  Thay thế cho tranh tre nứa lá, (...)

• Liệng trong miền lỗ mũi
  7, Tháng Tám 2024, bởi Trần Chiến

  Anh tôi vào Nam năm ‘76, sớm nhất nhà sau những năm hai miền chia cắt. Máy bay Liên Xô An hai bốn [1] chủ yếu chở công chức, thủ tục soát xét chả biết có ngặt nghèo như ngày nay không, mà từ Huế ra, anh thủ được lọ mắm tôm chua. Kè kè bên người. Rất hãnh diện, như một chiến công với nhiều người Hà Nội vừa trải qua thời chỉ cần chặt dạ. Trong vỏ thủy tinh, những con tôm hồng hào, mình mẩy chắc nịch xếp lớp bên tép tỏi, gừng thái chỉ, lát ớt. Nắp mở ra, trời ơi, cái mùi gì không “tả” ngay được đập vào lỗ mũi, làm dậy lên lòng tham lam (...)

• THÁNH CHÉM
  13, Tháng Mười Một 2023, bởi Chicong

  Loài người nói chung thích bầy đàn. Mà vui thì phải ồn. Hai cách gây ồn nhất có lẽ là hát hò và "chém". Cách thứ nhì thường kéo dài hơn vì để lại dấu vết sâu trong óc chứ không chỉ trong tai.
  Nguồn gốc từ "chém gió" tôi biết khá rõ và nội hàm khép mở liên tục của nó làm cho khỏi cần định nghĩa. Nó càng phổ biến khi Internet có thể lan truyền khắp thế gian với tốc độ ánh sáng mọi cuộc chém quốc nội và quốc tế. Bởi vậy những kẻ dù ít khi chém gió nhưng thích lang thang đều đặn cõi Phây ắt hẳn phải biết mấy năm nay Peter Pho là bút danh của (...)

• VÔ ĐỀ
  10, Tháng Năm 2021, bởi Chicong

  Tình cờ ngày giỗ trận
  Gặp bạn xưa cùng trường.
  Dắt nhau làm chén rượu
  Trong vườn hoa ven đường.
  ..."Tao trả cây súng cũ
  Hết cuộc chiến hồi hương.
  Giặt quân phục sờn vải
  Cất đi huân, huy chương.
  Hồi đầu làm công xưởng.
  Già về nhà trông vườn
  Đọc sách và ru cháu
  Vui cùng vợ cùng con.
  Thỉnh thoảng xem đài, báo
  Khoác ba lô lên đường.
  Chán nhất lũ cơ hội
  Mua danh lừa bốn phương
  Chuyện xưa dám đổi ruột
  Việc chung cố tranh công.
  Chẳng thể nào bỏ nước
  Đành sống cạnh Lý Thông.
  Mắt đã khô giọt lệ
  Mỗi khi gặp (...)

• SẮP HẾT TẾT
  13, Tháng Giêng 2018, bởi Chicong

  Ngẫu hứng viết mấy dòng nhân đọc Tập thơ nhật ký đối thoại giữa Hải Lượng thiền sư Ngô Thì Nhậm và Bảo Chân đạo sĩ Phan Huy Ích.
  Quả Đất sẽ không tròn nữa
  Gần thời nước đại dương lên
  Tết âm, tổ tiên chẳng thiết
  Tranh giành danh lợi triền miên.
  Không rõ có thành đồ cổ
  Chữ ai mới mấy trăm năm
  Sắc tướng xuân hoa thu thảo
  Nhòe dần trong mắt nhân gian.
  Mơ mộng ngày xưa chưa hết
  Còn người còn mãi khổ vui
  Cách xa tỷ năm ánh sáng
  Phải chăng cúc cũng đang cười.
  Đông Tỉnh, 12-1-2018 BÌNH GIẢI
  CÚC THU BÁCH VỊNH. PHAN HUY ÍCH (...)

• SẮC MÀU TẾT
  13, Tháng Giêng 2017, bởi Chicong

  Những ngày xưa, trang phục của dân làng tôi chủ yếu chỉ hai mầu, đen và nâu. Được dệt bằng tay trên khung cửi, tấm vải thô có màu trắng đục của sợi bông, tấm lụa có màu vàng sáng của tơ tằm nhưng trước khi đem cắt may thành quần áo chúng thường được nhuộm màu. Hồi nhỏ, tôi vẫn còn được chứng kiến bà và mẹ tôi nhuộm vải. Màu nâu tất nhiên được chế từ củ nâu, vẫn đem từ rừng về, còn màu đen, tôi còn nhớ được nấu từ lá một loại cây có tên là cây tròi (sòi). Vải lụa nhuộm xong để ráo nước rồi đem phơi lên sào hoặc căng cả tấm dài lên mặt cỏ (...)

• Chuyện một người đàn bà... năm con
  2, Tháng Tám 2016, bởi Phạm Trọng Chánh

  Nhà thơ triết gia Phạm Công Thiện qua đời năm 2011 tại Houston, nhưng chuyện kể, các bài viết về anh đã nhiều lầm lạc. Người thì viết: anh bỏ áo tu hành lấy cô vợ người Pháp, theo Thiên Chúa Giáo; kẻ khác viết: anh không hề có một mảnh bằng kể cả bằng tú tài mà dạy Triết Học Viện Đại học Sorbonne, mười lăm tuổi anh đọc và viết hàng chục ngôn ngữ, mười lăm tuổi anh dạy trung học, hai mươi tuổi anh là khoa trưởng khoa Khoa Học Nhân Văn, Đại Học Vạn Hạnh Sài Gòn, anh là triết gia không cần học một ai? Dạy Triết học tại một Đại Học Pháp mà (...)

0 | 10 | 20 | 30 | 40 | 50